İçeriğe geç
STR DENT Avrupa Birliği logosu, EAO üyelik belgesini açar

Genel, Çocuk, Acil

Çocuklarda Kanal Tedavisi

Çocuklarda kanal tedavisi, derin çürük ya da travma nedeniyle sinire ulaşmış süt dişlerinin ve genç kalıcı dişlerin çekilmeden korunmasını sağlar. Süt dişlerinde çoğu zaman yalnızca taç kısmındaki sinirin alındığı amputasyon (pulpotomi) yapılır. 87 çalışmayı birleştiren Cochrane derlemesi, süt dişlerinde sinir tedavilerinin genel olarak başarılı olduğunu gösterdi.

Seans1 – 2 seans
Toplam süre1 – 2 hafta
İyileşmeBirkaç gün hafif hassasiyet

Araştırmalar ne diyor

  • 87 Süt dişlerinde sinir tedavilerini inceleyen Cochrane derlemesindeki çalışma sayısı (7.140 diş) Kaynak [1]
  • MTA Aynı derlemede amputasyondan sonra en iyi sonuç veren materyal Kaynak [1]
  • 514 milyon Dünyada süt dişi çürüğü olan çocuk sayısı Kaynak [2]

Literatür özetidir; kişisel sonucu göstermez, muayenede değerlendirilir.

Tedavi nasıl ilerler

  1. 01 Muayene ve röntgen

    Çürüğün sinire ulaşıp ulaşmadığı, ağrının türü, kökün ve altındaki kalıcı dişin durumu değerlendirilir.

  2. 02 Anestezi

    Önce jel ya da sprey şeklinde yüzeysel anestezi, ardından lokal anestezi uygulanır.

  3. 03 Amputasyon ya da kanal

    Sinirin yalnızca taç kısmı etkilenmişse bu bölüm alınır. Enfeksiyon köke ulaşmışsa kök kanalları temizlenip süt dişine uygun, eriyebilen bir maddeyle doldurulur.

  4. 04 Restorasyon

    Diş dolgu ya da madde kaybı fazlaysa paslanmaz çelik kronla kapatılır.

Tedavi hakkında

Çocuklarda kanal tedavisi ne zaman gerekir

Çocuklarda çürük çok yaygındır. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre dünyada yaklaşık 514 milyon çocukta süt dişi çürüğü var [2]. Süt dişlerinin minesi kalıcı dişlere göre daha incedir ve sinir dişin yüzeyine daha yakındır. Bu yüzden süt dişindeki çürük hızlı ilerler ve kısa sürede sinire ulaşabilir.

Çürük ya da travma sinire ulaştığında dişte ağrı, hassasiyet ya da apse gelişebilir. Bu durumda dişin çekilmesi yerine sinir tedavisi yapılarak düşme zamanına kadar ağızda tutulması, çocuğun çiğneme işlevini ve kalıcı dişin yerini korur. Erken çekilen süt dişinin yerine komşu dişler kayabilir ve yer tutucu gerekebilir.

Amputasyon mu, kanal tedavisi mi

Süt dişinde sinir tedavisi, sinirin ne kadarının etkilendiğine göre seçilir:

Sinir kısmen etkilenmişAmputasyon (pulpotomi)

Dişin taç kısmındaki iltihaplı sinir alınır. Kökteki sağlıklı sinir korunur ve üzerine iyileşmeyi destekleyen bir madde konur. Süt azı dişlerinde en sık yapılan sinir tedavisidir.

Enfeksiyon köke ulaşmışKanal tedavisi (pulpektomi)

Kök kanallarındaki sinir de temizlenir. Kanallar, süt dişinin kökleriyle birlikte eriyen bir maddeyle doldurulur. Böylece kalıcı dişin sürmesi engellenmez.

Genç kalıcı dişKök gelişimini koruyan tedavi

Kökü henüz tamamlanmamış kalıcı dişlerde mümkünse sinirin sağlıklı kısmı korunur. Böylece kök gelişimi sürer ve diş daha dayanıklı olur.

Çocuklarda sinir tedavisi türleri. Hangisinin uygun olduğu muayene ve röntgenle belirlenir.

Süt dişlerinde sinir tedavilerini inceleyen Cochrane derlemesi, 87 çalışmayı ve 7.140 dişi kapsadı. Derlemenin sonucuna göre süt dişlerinde sinir tedavisi genel olarak başarılıdır. Amputasyondan sonra kökteki sinirle temas eden materyal olarak MTA (mineral trioksit agregat) en iyi sonucu verdi. Kanal tedavisinde ise hangi dolgu maddesinin daha üstün olduğu net değildi [1].

Kalıcı dişlerde yapılan kanal tedavisinden farklı olarak, süt dişinde kanallar kökle birlikte eriyebilen bir maddeyle doldurulur. Böylece kalıcı diş sürerken süt dişinin kökü normal şekilde erir ve diş zamanında düşer.

Çocuklarda kanal tedavisi nasıl yapılır

Önce muayene ve röntgenle çürüğün derinliği, ağrının türü, kökün ve altındaki kalıcı dişin durumu değerlendirilir. İğne hissini azaltmak için önce yüzeysel anestezi, ardından lokal anestezi yapılır. Çocuk tedavi sırasında ağrı hissetmez.

Çürük temizlenir ve sinirin durumuna göre amputasyon ya da kanal tedavisi yapılır. Diş genellikle aynı seansta dolgu ya da paslanmaz çelik kronla kapatılır. Çelik kron, madde kaybı fazla olan süt azı dişlerinde dişin kırılmasını önler ve diş düşene kadar ağızda kalır. İşlem çocuğun uyumuna göre bir ya da iki seansta tamamlanır. Uyum sağlanamayan ya da çok sayıda dişin tedavisi gereken çocuklarda sedasyon değerlendirilir.

Tedaviden sonra

Birkaç gün ısırırken hafif hassasiyet olabilir. Uyuşukluk geçene kadar çocuğunuza yemek yedirmeyin ve dudağını ısırmaması için takip edin. Tedavi edilen diş ve altındaki kalıcı diş, düzenli kontrollerde röntgenle izlenir. Ağrı geçmezse, diş etinde kabarıklık ya da yüzde şişlik olursa kontrole gelin.

Kimler için uygun?

Genellikle uygun
  • Sinire ulaşmış derin çürük
  • Tatlı, sıcak ya da soğukla başlayan ve kısa süren ağrı
  • Çürük temizlenirken sinirin açığa çıkması
  • Travmayla kırılıp siniri açığa çıkan diş
  • Kalıcı dişin sürmesine uzun süre olan süt dişi
Hekimle ayrıca değerlendirilir
  • Kendiliğinden başlayan, geceleri uyandıran ağrı
  • Kökü erimiş, düşmeye yakın süt dişi (çekim daha uygun olabilir)
  • Kök bölgesinde yaygın enfeksiyon ya da kemik kaybı
  • Restore edilemeyecek kadar yıkılmış diş
  • Yüzde şişlik ve ateş (önce enfeksiyonun kontrolü gerekir)

Sağ sütundaki durumlarda sinir tedavisi her zaman mümkün olmayabilir ya da çekim daha doğru bir seçenek olabilir. Bunu muayenede birlikte konuşuruz.

Süt dişinde pulpa kuafajı, amputasyon ve kanal tedavisi

Süt dişinde sinir tedavisinin türü, sinirin ne kadarının etkilendiğine göre seçilir. Amaç, dişi düşme zamanına kadar ağrısız ve enfeksiyonsuz korumaktır.

Pulpa kuafajı
Ne zaman
Sinir çok küçük bir noktada açığa çıkmış, sağlıklı
Ne yapılır
Açığa çıkan sinirin üzerine koruyucu madde konur
Sinirin korunan kısmı
Tamamı
Sonrasında
Dolgu
Amputasyon (pulpotomi)
Ne zaman
Taçtaki sinir etkilenmiş, kökteki sağlıklı
Ne yapılır
Taçtaki sinir alınır, kökteki sinir korunur
Sinirin korunan kısmı
Kök kısmı
Sonrasında
Dolgu ya da çelik kron
Kanal tedavisi (pulpektomi)
Ne zaman
Kökteki sinir de iltihaplı ya da enfekte
Ne yapılır
Kök kanalları temizlenir ve eriyebilen maddeyle doldurulur
Sinirin korunan kısmı
Hiçbiri
Sonrasında
Dolgu ya da çelik kron

Tedaviden sonra neler olur

  1. İlk saatler
    • Uyuşukluk geçene kadar yemek yedirmeyin. Çocuklar uyuşuk dudağını ve yanağını ısırabilir, takip edin.
  2. İlk günler
    • Birkaç gün ısırırken hafif hassasiyet olabilir. Gerekirse çocuğunuzun yaşına ve kilosuna uygun ağrı kesiciyi kullanım talimatına göre verebilirsiniz.
    • Geçici dolgu konduysa o tarafla sert şeyler çiğnetmeyin ve sonraki randevuyu geciktirmeyin.
  3. Uzun vadede
    • Tedavi edilen diş ve altındaki kalıcı diş kontrollerde röntgenle izlenir.
    • Çelik kron takıldıysa yapışkan şekerlerden kaçının. Kron, süt dişiyle birlikte düşer.
  4. Ne zaman aramalısınız
    • Ağrı geçmezse ya da artarsa, diş etinde kabarıklık, yüzde şişlik ya da ateş olursa bizi arayın.

Kendi tedavinize özel talimatı hekiminiz verir; bu liste genel bilgilendirmedir.

Sık sorulan sorular

Süt dişine kanal tedavisi yapılır mı?
Evet. Süt dişinde sinir tedavisi, dişin kök yapısına uygun ve kökle birlikte eriyebilen maddelerle yapılır. Böylece diş, kalıcı diş sürene kadar ağızda kalır ve kalıcı dişin yerini korur.
Amputasyon ile kanal tedavisi arasındaki fark nedir?
Amputasyonda (pulpotomi) yalnızca dişin taç kısmındaki sinir alınır, kökteki sağlıklı sinir korunur. Kanal tedavisinde (pulpektomi) kök kanallarındaki sinir de temizlenir. Karar, sinirin ne kadarının etkilendiğine göre verilir.
Çelik kron neden takılır?
Sinir tedavisinden sonra madde kaybı fazla olan süt azı dişlerinde, dolgunun kırılmasını ve dişin çatlamasını önler. Diş düşene kadar ağızda kalır ve süt dişiyle birlikte düşer.
Süt dişi zaten düşecek, çekilse olmaz mı?
Süt dişi, altındaki kalıcı diş sürene kadar onun yerini korur. Erken çekilen süt dişinin yerine komşu dişler kayabilir. Kalıcı dişin sürmesine uzun süre varsa dişi tedavi edip korumak çoğu zaman daha iyidir.
Çocuklarda kanal tedavisi ağrılı mı?
Tedavi lokal anestezi altında yapıldığı için çocuk ağrı hissetmez. Tedaviden sonra birkaç gün hafif hassasiyet olabilir. Ağrılı bir dişin tedavisi, çocuğun ağrısını da giderir.
Genç kalıcı dişte kanal tedavisi farklı mı?
Evet. 6 – 12 yaş arasında çıkan kalıcı dişlerin kökleri çıktıktan sonra birkaç yıl daha gelişmeye devam eder. Bu dişlerde mümkünse sinirin sağlıklı kısmı korunarak kök gelişiminin tamamlanması amaçlanır.

Sağlık Rehberi'nden

Tümü

Kaynaklar

  1. [1] Smaïl-Faugeron V, Glenny AM, Courson F, Durieux P, Muller-Bolla M, Fron Chabouis H. Pulp treatment for extensive decay in primary teeth. Cochrane Database Syst Rev. 2018;5(5):CD003220. doi.org/10.1002/14651858.CD003220.pub3
  2. [2] World Health Organization. Global oral health status report: towards universal health coverage for oral health by 2030. Geneva: WHO; 2022. www.who.int/publications/i/item/9789240061484

Randevu

Muayene randevusu alın

Formu doldurun ya da WhatsApp'tan yazın; aynı iş günü içinde dönüş yapılır. Tedavi kararı muayene sonrasında verilir.

Son güncelleme: 19 Kasım 2026 Site editörü: STR DENT · 0212 222 22 23 · support@strdent.com Tıbbi kontrol: Dt. Elif Erem CEYDELİLER, Dt. Burçin KIRÇILOĞLU

STR DENT hakkında bir yapay zekâ özeti isteyin

Düğme, seçtiğiniz asistanı klinik hakkında hazır bir soruyla yeni sekmede açar. Asistanlar yalnızca herkese açık bilgileri kullanır; tedavi kararı için hekim muayenesi gerekir.